Staging (Test) Ortamı Nedir? Web Sitesi İçin Kurulum

Staging kurmanın yolları

Web hostingde staging kurma

1. Alt alan adı oluşturun. Kontrol panelinizde staging.alanadiniz.com gibi bir alt alan adı açın; panel, dosyalar için ayrı bir klasör hazırlar. Adımlar Alt alan adı nedir? yazımızda.
2. Dosyaları kopyalayın. Canlı sitenin dosyalarını dosya yöneticisiyle sıkıştırıp staging klasörüne kopyalayın ve orada açın.
3. Ayrı bir veritabanı oluşturun. Canlı veritabanını phpMyAdmin'den dışa aktarın, yeni bir veritabanı ve kullanıcı oluşturup içe aktarın. Staging sitesinin canlı veritabanına asla bağlanmaması gerekir.
4. Yapılandırmayı güncelleyin. Staging kopyasının yapılandırma dosyasında (WordPress'te wp-config.php) yeni veritabanı bilgilerini yazın.
5. Site adresini değiştirin. WordPress, site adresini veritabanında saklar. Staging veritabanındaki adresleri staging.alanadiniz.com olarak güncelleyin; bunun için bir arama-değiştirme eklentisi ya da WP-CLI ile wp search-replace kullanın. Veritabanında doğrudan bul-değiştir yapmayın; serileştirilmiş veriler bozulabilir.

Bu adımlar bir siteyi taşımakla neredeyse aynıdır; ayrıntılar Web sitesi taşıma rehberimizde.

Kendi sunucunuzda staging

Kendi sunucunuzda staging, ayrı bir site olarak kurulur:

• Staging için ayrı bir klasör, ayrı bir veritabanı ve ayrı bir .env dosyası kullanın (APP_ENV=staging).
• Nginx'te staging alt alan adı için ayrı bir server block oluşturun.
• Git kullanıyorsanız staging sunucusunu ayrı bir daldan (örneğin develop ya da staging) besleyin; ana dala alınan değişiklikler canlıya, staging dalı staging'e yayınlansın. Otomatik yayın düzenini Git ile deploy rehberimizde anlattık.

Staging sitesini koruyun

Staging sitesi herkese açık olmamalıdır:

Parola koruması. Kontrol panelindeki dizin gizliliği (Directory Privacy) ya da benzeri bir özellikle staging klasörüne parola koyun. Nginx kullanıyorsanız:

location / {
    auth_basic "Staging";
    auth_basic_user_file /etc/nginx/.htpasswd-staging;
}

Parola dosyasını htpasswd aracıyla oluşturabilirsiniz (Ubuntu'da apache2-utils paketi).

Arama motorlarından gizleme. Staging sitesinin Google'da görünmesi, kopya içerik sorunlarına yol açabilir. Parola koruması bunu büyük ölçüde engeller; ek olarak bütün sayfalara bir noindex başlığı ekleyin:

add_header X-Robots-Tag "noindex, nofollow" always;

WordPress'te Ayarlar → Okuma sayfasındaki arama motorlarını engelleme seçeneğini de işaretleyebilirsiniz. Bu ayarı canlıya taşımamaya dikkat edin.

E-posta ve ödemeleri kapatın

Staging kopyası, canlı sitenizin kullanıcı ve müşteri listesini içerir. Önlem almazsanız:

• Staging'deki bir test, gerçek müşterilere sipariş ya da bülten e-postası gönderebilir.
• Zamanlanmış görevler, canlı sitedekiyle aynı işleri ikinci kez çalıştırabilir.

Bunu önlemek için staging'de e-posta gönderimini kapatın ya da bütün e-postaları bir test adresine yönlendirin; ödeme altyapılarını test (sandbox) moduna alın ve canlı API anahtarlarını staging'den kaldırın. Mümkünse kişisel verileri staging kopyasında anonimleştirin.

Değişiklikleri canlıya taşımak

1. Önce canlı sitenin yedeğini alın.
2. Kod ve ayarları taşıyın. Tema, eklenti ve kod değişikliklerini Git ya da dosya aktarımıyla canlıya alın.
3. Veritabanına dikkat edin. Staging veritabanını olduğu gibi canlıya yüklemek, staging kopyasından sonra canlıda oluşan siparişleri, yorumları ve kullanıcıları siler. Çoğu durumda yalnızca kod ve ayarlar taşınır; içerik değişikliklerini canlıda yaparsınız ya da veritabanı değişikliklerini migration'larla uygularsınız.
4. Canlıda kontrol edin. Önemli sayfaları, formları ve ödeme adımlarını tekrar deneyin.
5. Staging'i düzenli tazeleyin. Staging kopyası zamanla canlıdan uzaklaşır; büyük değişikliklerden önce canlıdan yeni bir kopya alın.

Yedekleme alışkanlıklarını Sunucu yedekleme rehberimizde anlattık.

Nodesty ile staging

Nodesty web hosting paketlerinde cPanel ya da DirectAdmin üzerinden bir alt alan adı ve ayrı bir veritabanı oluşturarak staging sitenizi aynı hesapta kurabilirsiniz; oluşturabileceğiniz alt alan adı ve veritabanı sayısı paket limitlerine bağlıdır ve her alt alan adı için ücretsiz SSL kullanılabilir. JetBackup ile canlı sitenizin yedeğine kontrol panelinden ulaşırsınız. Uygulamanız için ayrı bir staging sunucusu kurmak isterseniz AMD Ryzen 9 9950X VDS paketlerimiz tam root erişimi sunar.