Blog’a Dön

SSH Anahtarı Oluşturma ve Şifreli Girişi Kapatma

SSH anahtarı oluşturma rehberi. ssh-keygen ile ed25519 anahtarı üretin, Linux sunucunuza ekleyin, girişi test edin ve şifreli girişi güvenle kapatın.

Nodesty Ekibi7 dk okumaGüvenlik
Koyu Nodesty arka planında SSH Keys yazısı ile ssh-keygen ve ed25519 ifadeleri

SSH anahtarı oluşturma, bir Linux sunucusunu korumak için atabileceğiniz en etkili tek adımdır. Sunucu yalnızca anahtar kabul ettiğinde, bütün gün 22 numaralı portta şifre deneyen botların tahmin edebileceği bir şey kalmaz; siz de her bağlantıda şifre yazmaktan kurtulursunuz.

Bu rehberde SSH anahtarı kurulumunu baştan sona anlatıyoruz: Linux, macOS ve Windows'ta ed25519 anahtarı oluşturmayı, anahtarı parola ve ssh-agent ile korumayı, sunucuya eklemeyi, girişi test etmeyi ve ancak ondan sonra sshd_config dosyasında şifreli girişi kapatmayı. SSH'a yeniyseniz önce SSH nedir? rehberimize göz atın.

Anahtar neden şifreden daha güvenli?

  • Anahtar tahmin edilemez. Şifreyi bir insan seçer; ed25519 anahtarı ise 256 rastgele bitten oluşur. Deneme yanılma saldırıları ona karşı anlamsızdır.
  • Gizli bilgi bilgisayarınızdan çıkmaz. Sunucuda yalnızca açık anahtar durur ve bu, saldırganın işine yaramaz. Şifreyle girişte ise gizli bilgi her seferinde sunucuya gönderilir.
  • Erişim cihaz bazında iptal edilebilir. Her anahtar sunucuda tek bir satırdır. Bir dizüstü bilgisayar kaybolursa o satırı silersiniz, geri kalan her şey çalışmaya devam eder.

1. Adım: ssh-keygen ile anahtar çifti oluşturma

Anahtarı sunucuda değil, kendi bilgisayarınızda oluşturun.

Linux ve macOS

ssh-keygen -t ed25519 -C "ayse@dizustu"

-t ed25519 modern anahtar türünü seçer, -C ise anahtarı sonradan tanımanızı sağlayan bir açıklama ekler. Varsayılan konumu kabul etmek için Enter'a basın, ardından bir parola (passphrase) girin. Artık iki dosyanız var:

DosyaNe işe yarar?
~/.ssh/id_ed25519Gizli anahtar. Her zaman kendi bilgisayarınızda kalır.
~/.ssh/id_ed25519.pubAçık anahtar. Sunuculara bunu eklersiniz.

ed25519 kabul etmeyen çok eski bir sunucuya bağlanmanız gerekiyorsa bunun yerine ssh-keygen -t rsa -b 4096 ile bir RSA anahtarı oluşturun.

Windows (PowerShell)

Windows 10 ve 11'de OpenSSH istemcisi yerleşik gelir; aynı ssh-keygen komutu PowerShell'de de çalışır. Anahtarlar C:\Users\<ad>\.ssh\ klasörüne kaydedilir. Açık anahtarı ekrana yazdırmak için:

Get-Content $env:USERPROFILE\.ssh\id_ed25519.pub

PuTTYgen

PuTTY tercih ediyorsanız PuTTYgen'i açın, anahtar türü olarak EdDSA (Ed25519) seçin, Generate'e tıklayın ve fareyi hareket ettirin. Bir anahtar parolası belirleyin ve gizli anahtarı .ppk dosyası olarak kaydedin. Sunucuya ekleyeceğiniz satır, "Public key for pasting into OpenSSH authorized_keys file" kutusundaki metindir. PuTTY'de .ppk dosyasını Connection, SSH, Auth, Credentials bölümünden seçersiniz.

2. Adım: Parola ve ssh-agent

Parola, gizli anahtar dosyasını diskinizde şifreler; böylece çalınan bir bilgisayar ya da kopyalanan bir dosya giriş yapmak için tek başına yetmez. Parolayı her bağlantıda yazmamak için anahtarı bir kez ssh-agent'a yükleyin; agent, kilidi açılmış anahtarı oturumunuz boyunca bellekte tutar.

Linux'ta (birçok masaüstü ortamında agent zaten çalışır, o durumda ssh-add yeterlidir):

eval "$(ssh-agent -s)"
ssh-add ~/.ssh/id_ed25519

macOS'te ssh-add --apple-use-keychain ~/.ssh/id_ed25519 komutu parolayı Anahtar Zinciri'ne de kaydeder. Windows'ta agent servisini yönetici olarak açtığınız bir PowerShell penceresinde bir kez etkinleştirin, ardından anahtarı ekleyin:

Get-Service ssh-agent | Set-Service -StartupType Automatic
Start-Service ssh-agent
ssh-add $env:USERPROFILE\.ssh\id_ed25519

ssh-add -l yüklü anahtarları listeler. Mevcut bir anahtara parola eklemek ya da parolasını değiştirmek için ssh-keygen -p -f ~/.ssh/id_ed25519 komutunu kullanın.

3. Adım: Açık anahtarı sunucuya ekleme

Anahtarlar kullanıcıya bağlıdır: Açık anahtar, giriş yaptığınız hesabın ~/.ssh/authorized_keys dosyasına eklenir. Örneklerde root kullanıyoruz; normal bir kullanıcıyla çalışıyorsanız adı değiştirin. sudo yetkili bir kullanıcı oluşturmayı Linux kullanıcı ekleme rehberimizde anlattık.

ssh-copy-id ile

Linux ve macOS'te, şifreli giriş hâlâ açıkken tek komut yeterlidir:

ssh-copy-id -i ~/.ssh/id_ed25519.pub root@203.0.113.10

Komut şifreyi son bir kez sorar, anahtarı authorized_keys dosyasına ekler ve doğru izinleri ayarlar.

Windows'ta ssh-copy-id yoktur. Bunun yerine PowerShell'de şunu kullanın:

type $env:USERPROFILE\.ssh\id_ed25519.pub | ssh root@203.0.113.10 "mkdir -p ~/.ssh && chmod 700 ~/.ssh && cat >> ~/.ssh/authorized_keys && chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys"

Elle ekleme

Açık anahtarı bilgisayarınızda cat ~/.ssh/id_ed25519.pub ile yazdırıp satırın tamamını kopyalayın. Ardından sunucuda, anahtarın ait olacağı kullanıcıyla giriş yapmışken:

mkdir -p ~/.ssh
chmod 700 ~/.ssh
nano ~/.ssh/authorized_keys
chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys

Anahtarı tek satır olarak yapıştırın (ssh-ed25519 AAAA... ile başlar); her satıra bir anahtar gelir. İzinler önemlidir: .ssh klasörü için 700, authorized_keys için 600 ve ikisinin de sahibi o kullanıcı olmalıdır. Başkaları bunlara yazabiliyorsa sshd dosyayı yok sayar. Bu sayıların anlamını Linux dosya izinleri rehberimizde anlattık.

4. Adım: Anahtarla girişi test etme

Mevcut oturumunuzu açık tutun ve ikinci bir terminal açın. Yalnızca anahtarla bağlanmayı deneyin:

ssh -o PreferredAuthentications=publickey root@203.0.113.10

Komut satırına ulaştıysanız anahtar çalışıyordur. Size en fazla Enter passphrase for key sorulur; bu, kendi anahtarınızın parolasıdır. Permission denied (publickey,password) ise sunucunun anahtarı kabul etmediğini gösterir; düz ssh root@203.0.113.10 komutunda reddedilen anahtarın işareti, sunucunun root@203.0.113.10's password: diye şifre sormasıdır. Bu test geçmeden devam etmeyin; aşağıdaki sık karşılaşılan hatalar bölümü yardımcı olur.

5. Adım: Şifreli girişi kapatma

SSH sunucusunun yapılandırma dosyasını açın:

sudo nano /etc/ssh/sshd_config

Şu satırları ayarlayın (başlarında # varsa kaldırın):

PubkeyAuthentication yes
PasswordAuthentication no
KbdInteractiveAuthentication no
PermitRootLogin prohibit-password

PasswordAuthentication no bütün kullanıcılar için şifreli girişi kapatır; KbdInteractiveAuthentication no ise şifre sorulabilecek ikinci yolu kapatır (Ubuntu ve Debian'da zaten no olarak gelir; eski sürümlerde bu ayarın adı ChallengeResponseAuthentication'dır). PermitRootLogin prohibit-password, root'un yalnızca anahtarla girmesine izin verir. Normal bir kullanıcıyla girip sudo kullanıyorsanız bunun yerine PermitRootLogin no yazın.

Ek yapılandırma dosyalarını kontrol edin. Ubuntu'da ve sshd_config dosyası bir Include satırıyla başlayan diğer dağıtımlarda /etc/ssh/sshd_config.d/*.conf dosyaları önce okunur ve SSH'ta ilk bulunan değer geçerlidir. PasswordAuthentication yes içeren 50-cloud-init.conf gibi bir dosya, ana dosyaya yazdığınızı geçersiz kılar. Bu ayarların geçtiği her yeri bulun ve değeri her dosyada düzeltin:

sudo grep -riE "passwordauthentication|kbdinteractive|challengeresponse|permitrootlogin" /etc/ssh/sshd_config /etc/ssh/sshd_config.d/

Yapılandırmayı test edin, ardından servisi yeniden başlatın:

sudo sshd -t
sudo systemctl restart ssh

Yapılandırma geçerliyse sshd -t hiçbir şey yazdırmaz. Servisin adı Ubuntu ve Debian'da ssh, AlmaLinux'ta sshd'dir (sudo systemctl restart sshd). Açık oturumlar yeniden başlatmadan etkilenmez; oturumunuzu açık tutun ve sonucu doğrulayın:

sudo sshd -T | grep -Ei "passwordauthentication|kbdinteractiveauthentication|permitrootlogin"

Son olarak bilgisayarınızdan şifreyle girmeyi deneyin. Sunucu Permission denied (publickey) diyerek reddetmelidir:

ssh -o PubkeyAuthentication=no -o PreferredAuthentications=password root@203.0.113.10

Anahtarla giriş, SSH güvenliğinin temelidir. Sonraki katmanlar için Fail2ban kurulumu rehberimize ve Linux sunucu güvenliği kontrol listemize bakın.

~/.ssh/config ile kısayol

Her seferinde kullanıcıyı, IP adresini ve anahtarı yazmak yerine bilgisayarınızdaki ~/.ssh/config dosyasına (Windows'ta C:\Users\<ad>\.ssh\config) bir Host kaydı ekleyin:

Host sunucum
    HostName 203.0.113.10
    User root
    Port 22
    IdentityFile ~/.ssh/id_ed25519
    IdentitiesOnly yes

Artık ssh sunucum yazmanız yeterlidir; scp, rsync, Git ve SSH tünelleri de aynı kaydı kullanır.

Birden fazla anahtar kullanma

İyi bir alışkanlık, her cihaz için ayrı anahtar kullanmaktır: Gizli anahtarınızı dizüstünden masaüstüne kopyalamak yerine ikisinde de yeni bir anahtar oluşturun ve iki açık anahtarı da authorized_keys dosyasına ekleyin. -f ile dosya adı vererek farklı amaçlar için ayrı anahtarlar da oluşturabilirsiniz:

ssh-keygen -t ed25519 -f ~/.ssh/id_ed25519_is -C "ayse@is"

~/.ssh/config dosyasındaki her Host kaydında IdentityFile ile doğru dosyayı gösterin. IdentitiesOnly yes, istemcinin yalnızca o anahtarı göndermesini sağlar; bu ayar olmadan çok sayıda anahtarı olan bir istemci Too many authentication failures hatasına takılabilir. authorized_keys dosyasındaki bir satırın hangi anahtara ait olduğunu görmek için parmak izlerini ssh-keygen -lf ~/.ssh/id_ed25519.pub ile karşılaştırın.

Dışarıda mı kaldınız? Web konsolunu kullanın

Anahtarınızı kaybeder ya da şifreli girişi erken kapatırsanız SSH kapanır, ama sunucunuz kaybolmuş değildir. Sağlayıcınızın panelindeki web konsolu (VNC), SSH'tan bağımsız olarak sunucunun ekranını gösterir. PasswordAuthentication no yalnızca SSH için geçerlidir; web konsolunda kullanıcı adı ve şifreyle giriş yapmaya devam edersiniz. Bu yüzden root şifresini bir parola yöneticisinde saklayın.

Konsola uzun bir anahtar yapıştırmak zahmetlidir; en kolay çözüm çoğu zaman PasswordAuthentication yes ayarını geri getirmek, SSH servisini yeniden başlatmak, yeni anahtarınızı 3. adımdaki gibi kopyalamak ve ardından şifreli girişi yeniden kapatmaktır.

Sık karşılaşılan hatalar

  • Permission denied (publickey): Sunucu yalnızca anahtar kabul ediyor ve gönderdiğiniz anahtarların hiçbiri eşleşmedi. Anahtarın authorized_keys dosyasında bulunduğu kullanıcıyla giriş yaptığınızı (root için eklenen anahtar ayse için çalışmaz) ve istemcinin doğru anahtarı gönderdiğini kontrol edin: ssh -i ~/.ssh/id_ed25519 root@203.0.113.10. Hangi anahtarların denendiğini ssh -v gösterir.
  • Sunucu hâlâ şifre soruyor: Anahtar kabul edilmemiştir. En sık sebep yanlış izinler ya da yanlış dosya sahibidir; sunucu günlüğünde bu durum Authentication refused: bad ownership or modes olarak görünür. Sunucuda düzeltin:
    sudo chown -R ayse:ayse /home/ayse/.ssh
    sudo chmod 700 /home/ayse/.ssh
    sudo chmod 600 /home/ayse/.ssh/authorized_keys
    

    Ev klasörünün kendisi de grup ya da diğer kullanıcılar tarafından yazılabilir olmamalıdır. AlmaLinux'ta SELinux, kopyalanarak ya da taşınarak oluşturulmuş bir klasörü sshd'nin okumasını da engelleyebilir; sudo restorecon -Rv /home/ayse/.ssh doğru etiketleri geri yükler.
  • Anahtar birden fazla satıra bölünmüş: Açık anahtar tek ve uzun bir satırdır. Yapıştırırken bölündüyse silip yeniden yapıştırın.
  • UNPROTECTED PRIVATE KEY FILE: Bilgisayarınızdaki gizli anahtarı başkaları okuyabiliyor. chmod 600 ~/.ssh/id_ed25519 komutunu çalıştırın.

Connection refused ya da değişen sunucu parmak izi gibi diğer mesajlar için SSH bağlantı hataları rehberimize bakın.

Nodesty sunucularında SSH anahtarı

Nodesty AMD Ryzen 9 9950X VDS ve AMD EPYC 7763 VDS paketleri NVMe disk ve tam root erişimiyle gelir; Ubuntu, Debian ve AlmaLinux'ta OpenSSH hazır kuruludur, yani bu rehberdeki bütün adımları kurulumdan hemen sonra uygulayabilirsiniz. Kendinizi dışarıda bırakırsanız Nodesty müşteri panelindeki web konsolu, SSH'tan bağımsız olarak sunucunun ekranına erişmenizi sağlar. VDS paketlerinde günlük yedekler ücretsizdir ve 7 gün saklanır.

Sıkça Sorulan Sorular

ed25519 mi, RSA mı kullanmalıyım?

Özel bir sebebiniz yoksa ed25519 kullanın. Anahtarlar kısa, hızlı ve güvenlidir; son on yılda çıkan bütün OpenSSH sürümleri destekler. Yalnızca ed25519 kabul etmeyen çok eski bir sunucuya ya da cihaza bağlanmanız gerekiyorsa 4096 bit RSA anahtarına dönün.

SSH anahtarıma parola koymam şart mı?

Şiddetle öneririz. Parola yoksa gizli anahtar dosyasını bilgisayarınızdan kopyalayan herkes sunucularınıza girebilir. Parola koyduğunuzda dosya şifrelenir; ssh-agent ya da macOS Anahtar Zinciri parolayı hatırladığı için her oturumda yalnızca bir kez yazarsınız.

Aynı SSH anahtarını birden fazla sunucuda kullanabilir miyim?

Evet. Açık anahtar gizli değildir, aynı anahtarı istediğiniz kadar sunucuya ekleyebilirsiniz. Kaçınmanız gereken şey, gizli anahtarı birden fazla bilgisayara kopyalamaktır. Her cihazda ayrı bir anahtar oluşturun; böylece kaybolan tek bir cihazı authorized_keys dosyasından çıkarabilirsiniz.

PasswordAuthentication no yaptım ama sunucu hâlâ şifre kabul ediyor, neden?

Ya SSH servisi yeniden başlatılmamıştır ya da başka bir dosya ayarınızı geçersiz kılıyordur. Ubuntu'da /etc/ssh/sshd_config.d klasöründeki 50-cloud-init.conf gibi dosyalar önce okunur ve ilk değer geçerli olur. Gerçekte uygulanan değerleri görmek için root olarak sshd -T komutunu çalıştırın, ayarı yapan dosyayı düzeltin ve servisi yeniden başlatın.

PermitRootLogin prohibit-password ne anlama gelir?

Root kullanıcısı SSH ile girmeye devam edebilir, ama yalnızca anahtarla; şifreyle asla. OpenSSH'ın varsayılan değeridir ve root ile çalışıyorsanız mantıklı bir ayardır. Sudo yetkili normal bir kullanıcı kullanıyorsanız bir adım ileri gidip PermitRootLogin no yapabilirsiniz.

Şifreli girişi kapattım ve anahtarımı kaybettim, nasıl tekrar girerim?

Sağlayıcınızın panelindeki web konsolunu (VNC) kullanın. Web konsolu, SSH'tan bağımsız olarak sunucunun ekranını gösterir; orada kullanıcı adı ve şifreyle giriş yaparsınız. Ardından authorized_keys dosyasına yeni bir açık anahtar ekleyin ya da yeni anahtarı kopyalamak için şifreli girişi kısa süreliğine yeniden açın.

Nodesty

Yazar hakkında

Nodesty Ekibi · Altyapı ve Destek

Nodesty ekibi sunucularımızı, ağımızı ve DDoS korumamızı her gün işletir ve müşteri destek taleplerini 7/24 yanıtlar. Bu rehberler o deneyimden yazılır.

İlgili yazılar

Sunucunuzu şimdi başlatın.

Nodesty'nin üstün altyapısı ile projelerinizi özgürce inşa edin ve sınır tanımadan ölçeklendirin.

                                                                                                                                                                                                                            
                                                                                                                                                                                                                            
                                                                                                                                                                                                                            
                                                                                                                             ············································                                                   
                                                ··································································································..........···························                                     
                                       ················..........................................................................................................................··············                             
                                  ·············.................::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::....................:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::................···········                        
                             ············................:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::............·········                     
                         ············.................:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::------------::::::::::::::::::::::::::::::----------------:::::::::::::::::::::..........········                  
                    ············......................::::::::::::::::::::::::::::::::::::------------------------------------------------------------------------------------:::::::::::::.........········                
                ··········.............................................::::::::::::::::::-------------==========================================-----------------------------------:::::::::::........·······               
             ········..................:.....................................::::::::::--------=======+++++++++++++++++++++++++++++++++++++=========================------------------::::::::::.......·······              
           ······.........::::::::::::::::::::................................:::::::-----=====++++xxxxxx**************************xxxxxxxxx++++++++++++++===================------------::::::::.......·······             
          ·····.......:::::::::::::::::::::::::::.............................:::::----===+++xxx****%%%%&&&&&&#############&&&&&&&%%%%%*******xxxxxxxx++++++++++++++==============----------:::::::......······             
         ····......::::::::-------------:::::::::::..........................::::---===+++xx***%%%&&&####@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@####&&&&&%%%%*******xxxxxxxxx+++++++++++++===========--------::::::......·····             
        ····.....:::::::--------------------:::::::::.......................::::---===++xxx**%%&&&###@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@###&&&&%%%%%********xxxxxxxxxxx++++++++++++========------::::::.....······            
        ····.....:::::--------------------------::::::::....................::::---===++xx***%%&&&####@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@###&&&&&%%%%%**********xxxxxxxxxxxxx+++++++++=======------:::::.....·····            
        ····....::::::-------=============---------:::::::::................:::::---===+++xx***%%%&&&#####@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@@#####&&&&&%%%%%%*************xxxxxxxxxxxxxx+++++++++======-----:::::....·····            
         ····....:::::-------================---------:::::::::...............:::::----===++++xxx***%%%%&&&&&&#################&&&&&&%%%%%%%*******************xxxxxxxxxxxxxxxxx++++++++======----:::::....·····            
         ·····....:::::--------=================---------::::::::::..............:::::::-----====+++++xxxxxx**************************xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx++++++++=====-----::::....·····            
          ·····.....:::::--------=================----------:::::::::::.................:::::::::-------=============++++++++++++++++++++++++++++++++++++xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx++++++++======-----::::....·····            
            ·····.....:::::::----------===========-------------::::::::::::.........................::::::::::::::::::------------------=============+++++++++++++++++++++++++++++++++=======-----::::.....·····            
              ······......:::::::---------------------------------:::::::::::::........................................:::::::::::::::-----------============+++++++++++++++++++++========------:::::.....·····             
                 ······........:::::::::---------------------------:::::::::::::::::...........................................:::::::::::::------------=============================--------::::::.....······              
                    ·········.........:::::::::::::::-------------::::::::::::::::::::::::.......................................::::::::::::::::--------------------------------------::::::::......·······                
                          ··········............::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::................................::::::::::::::::::::::::::-------------:::::::::::::::.........········                   
                                  ············..................:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::.........................:::::::::::::::::::::::::::::::::::::................···········                        
                                             ················.............................................................................................................·················                                 
                                                           ······················................................................................···························                                                
                                                                               ·········································································